★★★ SANALALEM.ORG'A HOŞ GELDİNİZ ★★★ SİTEMİZ SÜREKLİ GÜNCELLENMEKTEDİR ★★★ LÜTFEN ZİYARETÇİ DEFTERİMİZİ İMZALAYINIZ ★★★ EN İYİ GÖRÜNÜM 800x600 ★★★ SİTEMİZİ ARKADAŞLARINIZA TAVSİYE EDİNİZ ★★★
← nostalji arşivi

2006

Torrent: herkesin aynı anda hem alıcı hem verici olması

Dosya bir yerden gelmiyordu. Yüzlerce kişiden parça parça geliyordu. Ve sen indirirken aynı anda dağıtıyordun.

Önceki paylaşım yöntemlerinde bir kaynak vardı: birinden indiriyordun. O kişi bilgisayarını kapatırsa indirme dururdu.

Torrent bu mantığı tersine çevirdi.

Parça parça, herkesten

Dosya küçük parçalara bölünür. Sen bir parçayı indirdiğin anda, o parçayı başkalarına vermeye başlarsın.

Yani indirirken aynı zamanda dağıtıyorsun. Ne kadar çok kişi indirirse, dağıtım o kadar hızlanır.

Bu, o güne kadarki bütün mantığın tersiydi. Normalde bir kaynağa ne kadar çok talep gelirse o kaynak o kadar yavaşlar. Burada tersi oluyordu.

Mühendislik olarak zarif bir fikir — ve bugün yazılım dağıtımından video akışına kadar birçok yerde aynı ilke kullanılıyor.

Oran

Ve bir kültür doğdu: oran.

Ne kadar indirdin, ne kadar verdin? Oranın düşükse "sülük" sayılırdın. Bazı özel topluluklar seni atardı.

Yine aynı ilke: almak için vermek. İnternetin ilk yıllarında tekrarlanan bu kural, sonraki platformlarda tamamen kayboldu.

Bugün her şeyi alıyoruz ve hiçbir şey vermiyoruz. Verdiğimiz tek şey verimiz — ve ondan haberimiz bile yok.

Tohum

Dosyayı tamamen indirdikten sonra paylaşmaya devam edersen tohum olurdun.

Eski, unutulmuş bir dosyanın tek tohumu olmak bir sorumluluktu. Sen bilgisayarını kapatırsan o dosya internetten kaybolurdu.

Dijital arşivciliğin en gönüllü hâli. Kimse para almadan, kimse görmeden, yıllarca sabit diskinde bir dosyayı tutan insanlar.

Yasal taraf

Torrent teknolojisi yasaldır; ne taşıdığınız ayrı bir konudur. Bu ayrım o yıllarda çok tartışıldı ve genelde yanlış anlaşıldı.

Bugün büyük yazılım dağıtımları, işletim sistemi imajları ve bilimsel veri setleri aynı yöntemle dağıtılıyor.

Bir teknolojiyi kötüye kullanımıyla özdeşleştirmek, teknolojiyi anlamamaktır.

// paylaş

WhatsApp X Telegram

// hatıra defteri

Sen ne hatırlıyorsun?

tüm defter →

Burası yorum alanı değil. Bu yazıyı okurken aklına gelen kendi hatıranı bırak — bir isim, bir akşam, bir ayrıntı. Arşiv ortak hafızayla büyüyor.

Küfür ve bağlantı geçmez. E-posta istemiyoruz. Nasıl saklıyoruz?

Defter henüz boş. İlk hatırayı sen bırak.

// aynı yıllardan